HỢP TÁC XÃ BƯỞI DA XANH GIỒNG TRÔM
Địa chỉ: ấp Đồng Nhơn, xã Lương Quới,huyện Giồng Trôm, tỉnh Bến Tre.
Điện Thoại: 0908.126.307
1. Bưởi da xanh Giồng Trôm
NGUỒN GỐC CÂY BƯỞI DA XANH
Bà Trần Thị Liễu và bà Trần Thị Phỉ (là hai chị em) hiện ngụ tại ấp Thanh Sơn II, xã Thanh Tân, huyện Mỏ Cày Bắc kể lại, cha mình là ông Trần Văn Luông (1905-1976) quê ở ấp An Thuận, xã Mỹ Thạnh An có người bạn kết nghĩa thâm tình là ông Sáu Hiền ở ấp Thanh Sơn II, xã Thanh Tân cả hai ông đều làm nghề lái xe ống lô thời Pháp thuộc. Khi lập gia đình ông Sáu Luông còn rất nghèo nên ông Sáu Hiền mời ông Sáu Luông về đất mình cất nhà để ở, dần dần gia đình ông Sáu Hiền cũng bán đất đó hẳn cho ông Sáu Luông khoảng 5 công vườn. Từ năm 1940-1942 trong lúc đi làm, ông Sáu Luông có dự tiệc giỗ ở xã Tiên Thủy (Hàm Long) ăn được giống bưởi ngon nên ông mang ba hột về trồng trên đất nhà mình.
Năm 1958, lúc còn trẻ bà Trần Thị Thời (bà Ba Thời) cùng bà Trần Thị Phỉ (bà Năm Phỉ) học và dạy may gần cầu bắc Hàm Luông, biết được ông Sáu Luông (cha của bà Năm Phỉ) có cây bưởi ngon nên bà Ba Thời xin một nhánh mang về cho cha mình là ông Trần Văn Ẩn (ông Ba Ẩn) ở ấp An Thuận B, xã Mỹ Thạnh An, nay là Thành phố Bến Tre để trồng. Ông Ba Ẩn chọn gần chổ sau hè để trồng nhánh bưởi nhưng nơi đó cũng gần nơi nấu rượu, có khi đổ nước kháp rượu tràn lên gốc bưởi, một thời gian sau cây bưởi chậm phát triển; ông Trần văn Đắc (anh ruột bà Ba Thời) thấy vậy xin chiết một nhánh bưởi về nhà mình ở ấp An Thạnh B, xã Mỹ Thạnh An để trồng. Ông Hai Đắc nhớ lại, vào những năm đó ông sang nhà ông Sáu Luông đã thấy cây bưởi cao thẳng đứng khoảng 6-7m, ông Sáu Luông một năm chỉ chiết vài, ba nhánh cho người thật thân thích mà thôi.
Sau bao nhiêu năm chiến tranh ác liệt, bom đạn Mỹ tàn phá vùng Mỹ Thạnh An nhưng cây bưởi vẫn đứng vững chịu đựng trên đất nhà ông Hai Đắc, tuy đã già nua nhưng vẫn may mắn tồn tại đến sau ngày miền Nam hoàn toàn giải phóng.
Năm 1981, ông Bùi Thiện Mỹ-chồng bà Trần Thị Thai, em rễ của ông Trần Văn Đắc biết cây bưởi ngon từ xưa nay, thấy vậy nên chiết một chục nhánh mang về trồng trên đất vườn mình cùng ấp, hiện nay là ấp An Thuận B, xã Mỹ Thạnh An, Thành phố Bến Tre; thời gian đó ông Ba Tẩu cũng chiết nhiều nhánh từ cây bưởi này đem về trồng trên đất mình tại ấp An Thạnh A , xã Mỹ Thạnh An.
Đến 1996, ông Năm Mỹ nghe tin Trung tâm Nghiên cứu cây ăn quả miền Nam có tổ chức hội thi trái ngon, ông mang trái đi thi và trái bưởi da xanh lần đầu tiên xuất hiện trên thi trường, kết quả được giải B; cũng từ đó mà dần dần nhiều người trong và ngoài tỉnh biết đến giống bưởi da xanh này.
Lần đầu dự hội thi trái ngon tại tỉnh Tiền Giang, ông Năm Mỹ nhớ lại khi phát biểu trình bày việc trồng, tiêu thụ trái bưởi da xanh của gia đình ông tại Thị xã Bến Tre, lúc đó do hàng còn hiếm, bạn hàng tranh mua nhiều nên đẩy giá lên 17.000 đồng/trái, khi đó trái bưởi Năm Roi chỉ 6.000-7.000 đồng/trái. Ông phát biểu tại hội trường, có người phía dưới chắc lưỡi: “Bộ trong trái bưởi có vàng trong đó sao mà mắc dữ vậy!”. Không ngờ giá trị của nó ngày nay vẫn còn cao hơn bưởi năm roi gấp 3-4 lần.
Được biết, năm 1957 ông Trần Hữu Thức (sinh năm 1939), bà con chú bác ruột cùng bà Năm Phỉ đi cùng cha là Ông Trần Văn Văn (ông Ba Văn là anh ruột của ông Sáu Luông ở ấp An Thuận, xã Mỹ Thạnh An) qua nhà ông Sáu Luông cũng xin chiết một nhánh về trồng tại ấp An Thuận B, xã Mỹ Thạnh An. Ông Thức còn nhớ rõ mình tận mắt thấy cây bưởi trồng bằng hột cao chót hơn cây bưởi trồng bằng nhánh bây giờ, khoảng 6-7m như ông Hai Đắc đã kể nêu trên. Do đó, ngày nay cây bưởi da xanh lại cũng hiện diện khá nhiều tại vùng Mỹ Thạnh An, Thành phố Bến Tre không thua kém vùng Thanh Tân, huyện Mỏ Cày Bắc.
Vào những năm 1980 tại đất nhà của người chú tại mỹ thạnh an (chú tên là 3 Tây) chú đã trồng 4 gốc bưởi da xanh thời điểm này bưởi da xanh được trồng tại Mỹ Thạnh An, Bến Tre cũng ít và hiếm, sau đó chú 3 tây đã cho miếng đất cho con rễ của chú là ông Nguyễn Văn Sáu (tức là anh của ông Nguyễn Văn Bảy) để cất nhà ông Nguyễn Văn Sáu thấy có giống bưởi da xanh rất ngon và hiếm vào thời điểm đó ông mới gọi người em của mình (là ông Nguyễn Văn Bảy) ra chiếc nhánh đem và nhà trồng (nhà ông Nguyễn Văn Bảy lúc này ở ấp 6 xã Hòa Lợi, huyện Giồng Trôm, tỉnh Bến Tre) ông bảy ra và đã chiếc được 68 cành . sau đó ông Bảy về trồng tại diện tích vườn nhà cây phát triển tốt cho quả rất ngon xung quanh lối xóm biết được có giống bưởi ngon nên đã tìm đến mua cành đem về trồng từ đó cây bưởi da xanh được chiếc cành và trồng nhân rộng ra trong khu vực ông bảy sinh sống.
Khi các hộ xung quanh đã trồng thành công cây bưởi da xanh lúc này ông đã tham gia tổ hợp tác bưởi da xanh Lương Hòa biết có vùng bưởi ngon được trồng từ những cây đã chiếc cành tại vườn nhà mình ông đã vận động mọi người tham gia tổ hợp tác bưởi da xanh Lương Hòa (hiện tại là hợp tác xã bưởi da xanh Giồng Trôm) đến ngày các sản phẩm bưởi da xanh mà ông cùng bà con nông dân ở Lương Hòa sản xuất ra đã được cung cấp hợp tác xã bưởi da xanh Giồng Trôm (tiền thân là tổ hợp tác bưởi da xanh Lương Hòa) sơ chế và đóng gói để xuất đi cho thị trường trong nước.
Ông phát triển mô hình trồng và chăm sóc bưởi da xanh theo hướng vietgap và sử dụng thiên địch để bảo vệ cây bưởi da xanh thiên địch ông sử dụng là con kiến vàng hay còn gọi là kiến giăng tơ vì vậy mà vườn nhà ông phát triển rất tốt rất ít thuốc BVTV vì phần lớn sâu bọ điều đã bị kiến vàng tiêu diệt.
Từ đó đến nay bưởi da xanh của ông Nguyễn Văn Bảy đã được bán ra thị trường rất nhiều phục vụ trong nước như ở: Hà Nội, Bắc Ninh, TP Hồ Chí Minh, Long Xuyên, Đắk Lắk, Đà Lạt. sản phẩm bưởi da xanh cũng liên kết với công ty VinEco để gửi sản phẩm qua tham gia hội chợ nông nghiệp quốc tế được tổ chức tại Đu-bai, Ba Lan năm 2017.
Huyện Giồng Trôm, tỉnh Bến Tre là vùng chuyên trồng cây ăn quả có múi có từ xưa đến nay, như: bưởi da xanh, quýt, cam, chanh, … Cũng từ chiếc nôi này, nhiều sản phẩm đã có tên tuổi, thương hiệu nổi tiếng trong cả nước như chanh giấy Lương Quới, quýt đường Lương Hòa, … Ngày nay, nhà vườn Giồng Trôm tiếp tục phát huy thế mạnh đó, là một trong những địa bàn trồng bưởi da xanh trọng điểm của tỉnh.
Hợp tác xã Bưởi da xanh Giồng Trôm (tiền thân là Tổ hợp tác bưởi da xanh Hòa Lợi được thành lập vào năm 2012), do ông Nguyễn Văn Bảy (Bảy Đờn) làm Giám đốc. Ông là người có nhiều tâm huyết với trái bưởi da xanh, mong muốn liên kết nhà vườn, trao đổi khoa học và kỹ thuật trong sản xuất, giúp nâng cao năng suất và chất lượng, từng bước phát triển thương hiệu, đưa trái bưởi da xanh vươn xa trong và ngoài nước. Hiện nay, trái bưởi da xanh huyện Giồng Trôm đã được Hợp tác xã đưa vào được các siêu thị lớn trong cả nước, giúp nâng cao giá trị sản phẩm, từ đó người nông dân cũng nâng cao thu nhập đáng kể.
Đầu năm 2018, sản phẩm bưởi da xanh Bến Tre được Cục sở hữu trí tuệ Bộ Khoa học và Công nghệ cấp chứng nhận đăng ký chỉ dẫn địa lý số 00062. Cũng trong năm 2018, Hợp tác xã Bưởi da xanh Giồng Trôm vinh dự là một trong 2 hợp tác xã điển hình trong tổng số hơn 13 ngàn HTX trong toàn quốc được Bộ Kế hoạch và Đầu tư tuyên dương khen thưởng trong phong trào thi đua Ngành kế hoạch, đầu tư và thống kê chung sức xây dựng nông thôn mới giai đoạn 2016-2020./.
